
"Bệnh nhân ăn rất ít, ăn gì cũng đắng, có nên mua sữa hay thực phẩm chức năng không?"
Đây là một trong những câu hỏi mà bác sĩ, dược sĩ và chuyên gia dinh dưỡng nhận được nhiều nhất từ gia đình bệnh nhân ung thư. Câu trả lời là: Có thể sử dụng, nhưng phải dùng đúng người, đúng thời điểm và đúng mục đích.
Thực phẩm bổ sung không thay thế bữa ăn, cũng không có tác dụng điều trị ung thư, nhưng trong nhiều trường hợp lại là "cầu nối dinh dưỡng" giúp người bệnh duy trì thể lực để tiếp tục hóa trị.
Không phải người bệnh "không chịu ăn", mà cơ thể đang gặp rất nhiều trở ngại.
Trong quá trình hóa trị, người bệnh có thể xuất hiện:
Ngoài ra, chính bản thân ung thư cũng làm thay đổi quá trình chuyển hóa khiến cơ thể tiêu hao năng lượng nhiều hơn nhưng lại sử dụng dinh dưỡng kém hơn. Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến sụt cân và giảm khối cơ.
Nhiều gia đình cố gắng ép người bệnh ăn thật nhiều vì sợ suy kiệt.
Thực tế, các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo điều quan trọng hơn là:
Nếu mỗi bữa chỉ ăn được vài miếng thì hãy chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày thay vì cố ăn một bữa lớn.
Thực phẩm bổ sung nên được cân nhắc khi:
Trong những trường hợp này, sử dụng sản phẩm dinh dưỡng có thể giúp bổ sung phần năng lượng còn thiếu.
1. Sản phẩm dinh dưỡng hoàn chỉnh (nên ưu tiên)
Đây là loại được khuyến cáo nhiều nhất.
Một khẩu phần nhỏ có thể cung cấp:
Ví dụ:
Đây mới là nhóm sản phẩm thường được bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị khi người bệnh ăn kém.
2. Gel năng lượng
Phù hợp khi:
Ưu điểm:
3. Bột bổ sung protein
Có thể pha vào:
Giúp tăng lượng protein mà không làm tăng nhiều thể tích bữa ăn.
4. Sản phẩm tăng vitamin và khoáng chất
Một số sản phẩm được bổ sung:
Mục tiêu là hỗ trợ khi người bệnh thiếu vi chất do ăn quá ít hoặc rối loạn vị giác.
Đây là triệu chứng rất thường gặp trong hóa trị.
Người bệnh có thể cảm thấy:
Lúc này không nên cố ép ăn theo khẩu vị cũ.
Có thể thử:
Các chuyên gia cũng khuyến khích bổ sung thực phẩm giàu kẽm nếu chế độ ăn thiếu, vì kẽm tham gia vào quá trình tái tạo tế bào vị giác.
Không. Người bệnh không cần dùng càng nhiều càng tốt.
Ngay cả tài liệu hướng dẫn của Hiệp hội Dinh dưỡng Nhật Bản cũng nhấn mạnh:
Gia đình nên nhớ 6 nguyên tắc
✅ Không ép bệnh nhân ăn.
✅ Ăn được lúc nào thì ăn lúc đó.
✅ Chia nhiều bữa nhỏ.
✅ Ưu tiên đủ năng lượng và protein trước khi quá chú trọng rau hay các thực phẩm ít năng lượng.
✅ Nếu ăn không đủ, có thể sử dụng sản phẩm dinh dưỡng bổ sung.
✅ Khi sụt cân nhanh hoặc ăn uống kéo dài kém, hãy báo bác sĩ và chuyên gia dinh dưỡng để được tư vấn sản phẩm phù hợp.
Trong giai đoạn hóa trị, mục tiêu không phải là ăn thật nhiều, mà là giúp người bệnh duy trì đủ năng lượng để cơ thể có sức tiếp tục điều trị.
Một hộp sữa dinh dưỡng, một ly gel năng lượng hay một bát cháo mềm đôi khi không chỉ là thức ăn, mà còn là "nguồn dự trữ" giúp người bệnh vượt qua những ngày khó ăn nhất.
Điều quan trọng là lựa chọn đúng sản phẩm, đúng thời điểm và sử dụng dưới sự hướng dẫn của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng, thay vì tự ý mua nhiều loại thực phẩm chức năng với kỳ vọng có thể thay thế điều trị hoặc giúp ung thư khỏi nhanh hơn.
Link tổng hợp bài viết: