
Mề đay – căn bệnh bỗng dưng mắc của nhiều bệnh nhân người Việt tại Nhật
Không ít người Việt khi sang Nhật vài tháng hoặc vài năm, dù trước đây chưa từng bị dị ứng, bỗng nhiên gặp một tình trạng rất khó chịu: Đêm thì ngứa dữ dội, da nổi mẩn đỏ, sáng ra lại hết sạch như chưa từng có gì xảy ra.nNhiều người chủ quan nghĩ là nóng gan, ăn đồ lạ, thời tiết khô, stress công việc, rồi… chịu đựng. Đến khi tình trạng lặp đi lặp lại hằng ngày, mới đi khám thì được bác sĩ khẳng định đó chính là mề đay (蕁麻疹 – じんましん).
Mề đay là gì? Vì sao dễ nhầm với bệnh dị ứng thông thường?
Mề đay không phải là viêm da hay chàm. Đặc trưng của mề đay là:
- Da bỗng nổi gồ lên thành mảng hoặc nốt (gọi là sẩn phù)
- Rất ngứa, đôi khi chỉ râm ran khó chịu
- Xuất hiện nhanh và cũng biến mất nhanh, thường trong vài giờ
- Không để lại dấu vết sau khi biến mất
- Có thể tái phát liên tục nhiều ngày, nhiều tuần
Một dạng triệu chứng rất thường gặp mà theo bệnh nhân kể là: Đêm đến hoặc gần sáng thì nổi mề đay, ngứa không ngủ được. Sáng ra hoàn toàn biến mất.
Vì ban ngày không còn dấu hiệu gì trên da, nhiều người lo lắng rằng giờ đi khám da liễu thì bác sĩ có tin không? Vì vậy HICO khuyên anh chị và các bạn khi có triệu trứng chụp ảnh ngay lại để cho bác sĩ xem khi đến khám.
Khi khám da mà đang bình thường, anh chị và các bạn vẫn nên mô tả rõ thời điểm, tần suất, hoàn cảnh xuất hiện.
Vì sao người Việt sang Nhật lại dễ bị mề đay?
Điều quan trọng mà bệnh nhân cần hiểu là nguyên nhân số 1 của mề đay: KHÔNG RÕ NGUYÊN NHÂN. Trong y khoa, đó gọi là mề đay vô căn (特発性蕁麻疹) và chúng chiếm đa số. Tuy nhiên, có nhiều yếu tố làm bệnh khởi phát hoặc nặng lên như:
· Thay đổi môi trường sống, khí hậu khô – lạnh
- Stress công việc, áp lực ngôn ngữ, tâm lý
- Thiếu ngủ, làm ca đêm
- Rượu bia, đồ cay, đồ ăn lạ
- Cảm cúm, nhiễm trùng nhẹ
- Thuốc giảm đau (rất hay gặp)
Những yếu tố này không hẳn là nguyên nhân gốc, nhưng chúng sẽ kích hoạt hệ miễn dịch, khiến mề đay bùng lên.
Các dạng mề đay cần biết để chúng ta đỡ hoang mang
Ngoài mề đay vô căn, còn có các dạng sau:
1️⃣ Mề đay dị ứng
- Do thức ăn, thuốc, latex, phấn hoa
- Có thể kèm ngứa miệng, họng (hội chứng dị ứng miệng)
- Cần xét nghiệm máu để tìm dị nguyên
2️⃣ Mề đay do vận động sau ăn
- Thường gặp ở người trẻ
- Ăn lúa mì, tôm...và 2–3 giờ sau khi vận động thì nổi mề đay nặng
3️⃣ Mề đay cholinergic
- Xảy ra khi đổ mồ hôi: tắm nóng, vận động, căng thẳng
- Nổi nhiều nốt li ti, rất ngứa
- Gặp nhiều ở người trẻ, người hay stress
4️⃣ Phù mạch
- Sưng môi, mí mắt, thường không ngứa
- Có thể kéo dài vài ngày
- Có liên quan đến thuốc giảm đau, thuốc huyết áp
- Nếu sưng họng thì cảnh nguy hiểm, cần đi viện ngay
Điều trị mề đay - Vì sao uống thuốc đỡ rồi, ngưng là bị lại?
Đây là điểm quan trọng nhất, cũng là điểm mà chúng ta hay hiểu lầm nhất. Vì
Điều trị chuẩn của mề đay là:
Thuốc kháng histamine thế hệ 2 (Thuốc chống dị ứng)
Thuốc này không chữa triệu chứng trên da mà ức chế phản ứng dị ứng từ bên trong
Sai lầm phổ biến của bệnh nhân là hết ngứa rồi nên thôi không uống nữa. Khi đó phản ứng dị ứng chưa được dập tắt hoàn toàn, Histamine lại được phóng thích khiến mề đay tái phát. Điều này không phải do thuốc không hiệu quả, mà do chưa điều trị đủ thời gian.
Vậy phải uống thuốc đến khi nào?
Nguyên tắc điều trị đúng:
- Uống đều đặn, kể cả khi không còn nổi mề đay
- Duy trì cho đến khi:
- Không còn tái phát
- Sau đó giảm liều từ từ theo chỉ định bác sĩ
- Mục tiêu cuối cùng: Ngưng thuốc mà mề đay không quay lại
Vì vậy anh chị và các bạn tuyệt đối không tự ý ngưng thuốc đột ngột
Lưu ý sinh hoạt hằng ngày:
- Cần tránh:
- Rượu bia
- Đồ cay nóng
- Tắm nước quá nóng
- Thiếu ngủ
- Uống thuốc đúng giờ
- Một số thuốc uống sau ăn sẽ giảm hiệu quả
- Đặt báo thức để tránh quên thuốc. Rất nhiều người quên uống ban ngày nên đến tối lại nổi mề đay.
Mề đay tuy là bệnh hoàn kiểm soát được, không lây và có thể khỏi hẳn nếu điều trị đúng. Hãy coi đây là bệnh cần theo dõi và không phải bệnh uống thuốc vài hôm là xong.
Nếu anh chị và các bạn đang:
- Bị mề đay lặp đi lặp lại
- Mỗi lần ngưng thuốc là bị lại
- Hoang mang không biết uống đến bao giờ
Hãy đi khám da liễu, mô tả rõ triệu chứng, kiên trì điều trị anh chị và các bạn nhé.
Link tham khảo cho bài viết:
蕁麻疹(じんましん) | 原因と治療法 | 岩倉きぼうクリニック
大阪・福島区で蕁麻疹の治療なら『野田阪神駅前いまい皮フ科小児皮フ科アレルギー科』